Αρχική > Ανακοινώσεις, Αναλύσεις, Επικαιρότητα - σχολιασμός, Πολυμέσα > Καταργείται η ελεύθερη σπορά στην Ε.Ε. ~ λαθρομαρούλια και στραβά αγγούρια

Καταργείται η ελεύθερη σπορά στην Ε.Ε. ~ λαθρομαρούλια και στραβά αγγούρια

Δεκεμβρίου 17, 2013 Σχολιάστε Go to comments
Eυρωπαϊκή μεταρρύθμιση καταργεί την ελεύθερη σπορά
Αδυνατώντας να παράξει αξία μέσω της καινοτομίας και με την Ευρώπη να αντιστέκεται στα μεταλλαγμένα, η βιομηχανία σπόρων προσπαθεί σήμερα να ελέγξει την ευρωπαϊκή αγορά, παίζοντας το παιχνίδι της πατέντας, συνεπικουρούμενη από την ίδια την Ε.Ε.
Το επόμενο χρονικό διάστημα αναμένεται η ψήφιση του νέου νομικού πλαισίου εμπορίας σπόρων, στα πλαίσια της αναθεώρησης της ευρωπαϊκής νομοθεσίας.
Οι προτεινόμενες ρυθμίσεις, ευνοώντας τις μονοπωλιακές πρακτικές των πολυεθνικών που ελέγχουν πλέον σχεδόν τα 2/3 της παγκόσμιας αγοράς, έχουν προκαλέσει τις έντονες αντιδράσεις περιβαλλοντικών οργανώσεων, δικτύων αγροτών και πολιτών, αλλά και ευρωβουλευτών διαφόρων πολιτικών ομάδων.
Η επερχόμενη μεταρρύθμιση απαιτεί την προσοχή όλων μας.

Η ευρωπαϊκή νομοθεσία σχετικά με την εμπορία των σπόρων βρίσκεται σε ισχύ ήδη από τη δεκαετία του ’60.
Τον Ιούνιο του 2008, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υποβάλλει μια οδηγία σχετικά με την διατήρηση συγκεκριμένων ποικιλιών, προωθώντας μια σειρά οδηγιών, οι οποίες εφαρμόζονται μέχρι σήμερα με διαφορετικό τρόπο σε κάθε χώρα της Ε.Ε.
Στις αρχές του Νοεμβρίου του 2012, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δημοσιοποιεί μη-επίσημα έγγραφα (non-paper), σηματοδοτώντας με αυτό τον τρόπο την αντίστροφη μέτρηση για την κατάθεση προς έγκριση και την εφαρμογή ενός επίσημου κανονισμού της Ε.Ε., ο οποίος και πρόκειται να αντικαταστήσει τις προηγούμενες οδηγίες.
Διακηρυγμένος στόχος της αναθεώρησης είναι η προστασία της αγροτικής βιοποικιλότητας και η απλοποίηση της σχετικής νομοθεσίας. Όπως φαίνεται, όμως, τα πράγματα δεν είναι ακριβώς έτσι.
Χαρακτηριστικό, και δεν θα περιοριστούμε σε τέτοιου τύπου ενδείξεις, είναι το γεγονός πως σημαντικό ρόλο στη διαμόρφωση των κατευθυντήριων οδηγιών της ευρωπαϊκής νομοθεσίας, έπαιξε το λόμπι της βιομηχανίας σπόρων.
Σήμερα οι 10 μεγαλύτερες πολυεθνικές μοιράζονται μεταξύ τους περισσότερο από το 50% της παγκόσμιας αγοράς σπόρων. Συγκεκριμένα μόνο η Monsanto (ΗΠΑ) ελέγχει το 35%, η DuPont (ΗΠΑ) το 22% και η Syngenta (Ελβετία) το 13%.
Οι παραπάνω εταιρείες απαιτούν την ενίσχυση των δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας και την προστασίας τους, καθώς ισχυρίζονται πως σήμερα χάνουν το 40% των εν δυνάμει αγορών λόγω «παράνομης αναπαραγωγής», όπως την ονομάζουν, αλλά και σποροπαραγωγής μη-καταχωρημένων ποικιλιών.
Όπως όλα δείχνουν, θα καταφέρουν, σε μεγάλο βαθμό, να πετύχουν τις επιδιώξεις τους.

Δύο είναι, επί της ουσίας, οι βασικές κατευθύνσεις της μεταρρύθμισης, που αποκρυσταλλώνουν τη φιλοσοφία του νέου νομικού πλαισίου, στην ανταλλαγή και διαχείριση των σπόρων:

Μοριακή Σήμανση

Μέχρι πρότινος η γενετική μηχανική αποτελούσε την κατεξοχήν λύση στις επεκτατικές πρακτικές της βιομηχανίας σπόρων, με τις γενετικά τροποποιημένες ποικιλίες να πατεντάρονται και να μπορούν εύκολα να εντοπιστούν μέσω του γενετικού κώδικά τους.
Η αντίσταση της Ε.Ε. στα μεταλλαγμένα, ωστόσο, ανάγκασε τη βιομηχανία σπόρων, να στρέψει αλλού το ενδιαφέρον της.
Αυτό που απαιτεί τώρα είναι η επιβολή, μέσω μιας κοινής ευρωπαϊκής νομοθεσίας, της μοριακής σήμανσης, δηλαδή της ταυτοποίησης των ποικιλιών μέσω μιας τεχνολογίας γενετικής ακολουθίας.
Η τεχνολογία αυτή πρόκειται να επιτρέψει στις εταιρείες να αναγνωρίζουν τις ποικιλίες τους, όταν αυτές χρησιμοποιούνται στις καλλιέργειες αγροτών, οι οποίοι πλέον αποκλειστικά ως πελάτες των πολυεθνικών θα καλούνται να τηρούν τους εξαιρετικά περιοριστικούς όρους της χρήσης των πατενταρισμένων σπόρων (μία και μοναδική σπορά, με τον σπόρο που προκύπτει να αποτελεί εκ νέου ιδιοκτησία της πολυεθνικής).
Από την άλλη, «όταν πρόκειται για σπόρους, ένα νομικό πλαίσιο που υποστηρίζει την ταυτότητα, την απόδοση, την ποιότητα και την υγεία είναι απαραίτητο για τους κτηνοτρόφους και τους αγρότες», δηλώνει εκ μέρους της Ευρωπαϊκής Ένωσης Σπόρων (ESA), ο Garlich von Essen.

Καταχώρηση και πιστοποίηση

Η δεύτερη βασική κατεύθυνση της νέας νομοθεσίας, που συνδέεται φυσικά με την πρώτη, αφορά την υποχρεωτική κατοχύρωση όλων των ποικιλιών των γεωργικών προϊόντων σε μία λίστα της Ε.Ε., με αποτέλεσμα οποιοδήποτε μη καταχωρημένο είδος να θεωρείται πλέον παράνομο.
Αυτή η πρακτική είναι κάθε άλλο παρά άγνωστη στους αγρότες, ωστόσο, η ισχύουσα νομοθεσία προβλέπει ορισμένες εξαιρέσεις για ποικιλίες χωρίς ιδιαίτερο εμπορικό ενδιαφέρον (μη ανταγωνιστικές), κυρίως παραδοσιακές ποικιλίες, που διαχειρίζονταν και αντάλλασσαν ελεύθερα, μέχρι σήμερα, οι αγρότες.
Η καταχώρηση τέτοιων ειδών υπήρξε για χρόνια μια απλή και μη δαπανηρή διαδικασία.
Η νέα νομοθεσία πρόκειται να αποκλείσει οποιαδήποτε τέτοια εξαίρεση, ή με απόλυτη ακρίβεια πρόκειται να επιτρέψει ελάχιστες.
Η καταχώρηση τοπικών ποικιλιών πρόκειται να αναδειχθεί σε μια πολυέξοδη και δύσκολη, εξαιτίας των γραφειοκρατικών περιορισμών, διαδικασία, αποτρέποντας πολλούς αγρότες από τη χρήση σπόρων, διαδεδομένων για πολλές δεκαετίες.
Τέσσερις είναι οι βασικές προϋποθέσεις για την καταχώρηση των ποικιλιών, που εγκυμονούν τον σοβαρό κίνδυνο της εξαφάνισης ορισμένων ειδών:
  • Η ανάγκη απόδειξης της σπουδαιότητας της συγκεκριμένης ποικιλίας.
  • Ο περιορισμός και διανομή των τοπικών σπόρων μόνο στις περιοχές καταγωγής τους.
  • Ο ποσοτικός περιορισμός της καλλιέργειας των ποικιλιών σε αναλογία με τις εμπορικές ποικιλίες.
  • Το υψηλό κόστος των απαραίτητων ελέγχων και της καταχώρισης των ποικιλιών (που αγγίζει περίπου τα 3.500€ για μία και μόνο ποικιλία).
Το τραγελαφικό της όλης υπόθεσης είναι πως τα παραπάνω γίνονται στο όνομα της «διατήρησης της ποικιλομορφίας».
Τον ίδιο σκοπό, φαίνεται πως εξυπηρετούσε και η δίωξη της γαλλικής οργάνωσης διατήρησης σπόρων Kokopelli, η οποία σύρθηκε στα δικαστήρια από τη γαλλική βιομηχανία σπόρων Graines Baumax, για την «παράνομη εμπορία» 460 τοπικών ποικιλιών σπόρων, που δεν έχουν επίσημα περαστεί στους επίσημους εμπορικούς καταλόγους, με αίτημα την καταβολή αποζημίωσης της τάξης των 50.000€.
  • Περισσότερα για τις πρακτικές των πολυεθνικών, και συγκεκριμένα της Monsanto, αναφορικά με την κατοχύρωση δικαιωμάτων επί γενετικά τροποποιημένων σπόρων, αλλά και τις εξαιρετικά σημαντικές συνέπειες αυτών των πρακτικών, εδώ.
  • Μπροσούρα σχετικά με το ζήτημα των τοπικών ποικιλιών, των πατεντών στους σπόρους & την νομοθεσία, εδώ.
  • Έντυπο σχετικά με τη βιομηχανία σπόρων, την νομοθεσία και την ενεργοποίηση για αυτοδυναμία σε σπόρους, εδώ.

Ντοκιμαντέρ: Εν αρχή ην ο Σπόρος / La semence dans tous ses etats

ΠΗΓΗ/ΑΝΑΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΑΠΟ:
************
Σημείωση της Σύνταξης: Και για μια πιο… ανάλαφρη ματιά στο ίδιο θέμα, το παρακάτω άρθρο από το unfollow…
Λαθρομαρούλια και στραβά αγγούρια

Κλιμακώνεται ο πόλεμος για τον απόλυτο έλεγχο της τροφής από τις πολυεθνικές εταιρίες. Αγρότες από όλη την Ευρώπη συντονίζονται προκειμένου να πείσουν τα μέλη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου να καταψηφίσουν νομοθετική πρόταση που θα απαγορεύει στους αγρότες να χρησιμοποιούν δικούς τους σπόρους, αναγκάζοντάς τους να αγοράζουν υβρίδια ή «πατενταρισμένους» σπόρους από τις πολυεθνικές…

aggouria copy

Αν ο κανονισμός αυτός υιοθετηθεί, θα επιφέρει σταδιακά το τέλος της βιοποικιλότητας πολλών ειδών, ενώ θα ανεβάσει ακόμη περισσότερο τον κύκλο εργασιών (και τα κέρδη, βέβαια)  της παγκόσμιας αγοράς σπόρων, η οποία εκτιμάται ήδη ότι υπερβαίνει τα 45 δις δολάρια. Ενεργό ρόλο στην προώθηση του μονοπωλίου των σπόρων διεθνώς και τον σταδιακό απόλυτο έλεγχό του από λίγους διεθνείς αγροτοβιομηχανικούς κολοσσούς έχει παίξει βέβαια ο Παγκόσμιος Οργανισμός Εμπορίου, με την προώθηση (ειδικά τα τελευταία τρία χρόνια) νομικών συμφωνιών και συνθηκών που επιτρέπουν το γονιδιακό πατεντάρισμα φυτών, ζώων, βακτηρίων και ιών.

Παρά τους –λογικούς– φόβους των αγροτών ότι με αυτές τις ρυθμίσεις δεν θα μπορούν να καλλιεργούν τις δικές τους ποικιλίες, καθώς θα υποχρεώνονται να δηλώσουν την προέλευση των σπόρων τους, αν θέλουν να κυκλοφορούν «νόμιμα» τα προϊόντα τους στις αγορές, οι αξιωματούχοι της Ευρωπαϊκής Ένωσης αντιτείνουν ότι πρόκειται για ένα μέτρο που… ευνοεί τη διατήρηση της βιοποικιλότητας.

Δεν είναι η πρώτη φορά άλλωστε που εισάγονται τέτοιες ρυθμίσεις. Για παράδειγμα, στη Γαλλία έχουν ήδη απαγορευτεί οι σπόροι που προέρχονται από το ίδιο το αγρόκτημα και χρησιμοποιούνται για την επαναφύτευση της σοδειάς. Παρά την ψήφιση της σχετικής νομοθεσίας, όμως, η εφαρμογή της ήταν… χαλαρή: υπήρχε ανεκτικότητα και ουσιαστικά οι γάλλοι αγρότες συνέχιζαν να χρησιμοποιούν κανονικά τους δικούς τους σπόρους. Εδώ και λίγο καιρό πέρασε νόμος που αυστηροποιεί πολύ το πλαίσιο, ώστε να είναι πλέον οι αγρότες αναγκασμένοι να αγοράζουν έτοιμους σπόρους.

Κάπου εδώ μένεις με ανοικτό το στόμα, ψάχνοντας –χωρίς πολλές πιθανότητες, βέβαια­– να βρεις μια λογική εξήγηση για τέτοιες ρυθμίσεις, πέρα από την καταναγκαστική επιβολή μονοπωλίου στους σπόρους και τη νομοθετική επιβολή της αύξησης των κερδών των πολυεθνικών. Γιατί να θέλει ο άνθρωπος να εξαφανίσει τους ντόπιους σπόρους; Γιατί να θέλει να καταστρέψει τη βιοποικιλότητα; Γιατί να βγουν παράνομα τα ντόπια μαρούλια; Ξέρουν κάτι που δεν φανταζόμαστε; Προβληματίζεται κανείς… Σίγουρα όμως κανένας δεν μπορεί να προβληματιστεί τόσο όσο προβληματίστηκε η ίδια η Ευρωπαϊκή Ένωση προκειμένου να καταλήξει στην απόφαση για το ποια αγγούρια είναι νόμιμα και ποια όχι. Μη γελάτε, υπάρχουν και τέτοια. Αγγούρια που έχουν περάσει στην… παρανομία!

Από το 1998 η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει υιοθετήσει ντιρεκτίβα σύμφωνα με την οποία απαγορεύεται η εμπορία στραβών αγγουριών, σε μια απόφαση που θα μπορούσε να ελεγχθεί μέχρι και για… σεξισμό. Επειδή οι νόμοι και οι κανόνες πρέπει να είναι σαφείς, πάντως, έχουν προβλέψει και εξαίρεση: τα αγγούρια που είναι ελαφρά κυρτά και συγκεκριμένα έχουν «ανώτερο ύψος καμπύλης 20 χιλιοστομέτρων και μήκος αγγουριού 10 εκατοστομέτρων» μπορούν να κυκλοφορούν ελεύθερα… Αυτά ήταν νόμιμα, όπως ασφαλώς και τα εντελώς ίσια, τα γνωστά σε όλους μας νομοταγή αγγούρια. Χρειάστηκαν μάλιστα περίπου 20 χρόνια διαβουλεύσεων, ερευνών και γενικότερου brainstorming, προκειμένου να παρθεί αυτή η μνημειώδης, από όποια πλευρά κι αν τη δει κανείς, απόφαση.

Πάντως τέτοιου επιπέδου αποφάσεις των ταγών της ΕΕ, οδηγούν θέλοντας και μη σε αντίστοιχου επιπέδου συνειρμούς. Δεν μπορούμε δηλαδή παρά να σκεφτούμε ότι έστω κι αν η ζωή μετά το μνημόνιο έχει αποδειχθεί «αγγούρι» για τη μέση ελληνική οικογένεια, μπορούμε ωστόσο να έχουμε τη βεβαιότητα ότι πρόκειται για αγγούρι «αλφάδι» ή τέλος πάντων με ανώτερο ύψος καμπύλης τα 20 χιλιοστόμετρα. Μη μας πουν και βλάχους…

ΠΗΓΗ/ΑΝΑΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΑΠΟ:

http://unfollow.com.gr/web-only/6804-aggour/

  1. Δεκεμβρίου 17, 2013 στο 4:33 μμ

    Reblogged this on Oxtapus *beta.

  1. No trackbacks yet.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: